OZNACZANIE ZAWARTOŚCI FLAWONOIDÓW W KORZENIU LUKRECJI GŁADKIEJ


 

IV. Omówienie wyników i wnioski

 

 

 

            W pracy przeprowadzono badania korzenia lukrecji (Glycyrrhizae radix) wyprodukowanego przez Herbapol Białystok S.A.

Zawartość flawonoidów oznaczono za pomocą metody Christa-Műllera, identyfikację metodami chromatograficznymi i kompleksometrycznymi. Posługując się metodą kolorymetryczną Christa-Műllera, stwierdzono średnią zawartość flawonoidów w przeliczeniu na hiperozyd na poziomie 2.257 ÷ 2.450 mg/g (około 0.24%), natomiast średnia zawartość w przeliczeniu na kwercetynę kształtowała się w granicach 1.577 ÷ 1.712 mg/g (około 0.17%).  W reakcjach identyfikacji flawonoidów, w próbie Shinody powstawało pomarańczowe zabarwienie charakterystyczne dla flawonów. Nie stwierdzono zabarwienia malinowoczerwonego odpowiadającego flawonolom i zabarwienia fioletowoczerwonego odpowiadającego z kolei flawononom. Natomiast
dla chalkonów i auronów nie obserwuje się barwnych związków w wyżej wymienionej reakcji.

            W reakcji z chlorkiem glinu flawonoidy dawały żółte zabarwienie, które w świetle UV wykazywało zielonożółtą fluorescencję. Reakcją tą odróżniono chalkony (brak ich w korzeniu lukrecji), dające z odczynnikiem pomarańczowo-czerwone kompleksy.

            W reakcji z chlorkiem żelaza flawonoidy tworzyły kompleksy barwy zielonej. Reakcja ta jest jednak mało specyficzna ze względu na reakcję odczynnika ze związkami o charakterze fenoli.

            W reakcji z kwasem borowym eterowy roztwór flawonoidów wykazywał żółtozieloną fluorescencję.

            W reakcji z octanem magnezu powstawał kompleks o zabarwieniu żółtym, wykazujący w świetle UV delikatnie błękitną fluorescencję. Świadczyło to o obecności flawonów (żółte zabarwienie), oraz niewielkie ilości flawanonów (słabo intensywna fluorescencja).

W analizie chromatograficznej w pierwszym kierunku (faza Partridgea) stwierdzono trzy plamki:

1  plamka; Rf = 0.64 ÷ 0.71

2  plamka; Rf = 0.57 ÷ 0.60

3  plamka; Rf = 0.35 ÷ 0.37

które częściowo pokrywały się z plamkami wzorca:

1.     Rf = 0.70 (wzorzec aglikonu apigeniny)

2.     Rf = 0.35 ÷ 0.39 (wzorzec 7-glukozydu apigeniny)

3.     Rf = 0.67 (wzorzec aglikonu luteoliny)

4.     Rf = 0.38 (wzorzec 7-glukozydu luteoliny)

Świadczyło to o obecności w surowcu glukozydów i aglikonów flawonoidowych. W pierwszym kierunku dwukierunkowej chromatografii bibułowej zastosowano rozpuszczalnik apolarny (n-butanol – lodowaty kwas octowy – woda  /4 : 1 : 5/ ), w którym lepiej rozpuszczają się aglikony
Rf = 0.64 ÷ 0.71 i odpowiadające mu wzorce Rf = 0.67 ÷ 0.70, natomiast glukozydy rozpuszczają się w mniejszym stopniu Rf = 0.35 ÷ 0.37
i odpowiadające mu wzorce Rf = 0.35 ÷ 0.39.

Sytuacja odwrotna miała miejsce w przypadku drugiego kierunku, gdzie zastosowano rozpuszczalnik polarny (15% kwas octowy) gdzie Rf glukozydów jest większy od Rf aglikonów:

1.     Rf =  0.52   ÷    0.56 dla glukozydów i odpowiadające im wzorce Rf      =      0.52       ÷    0.56 (wzorce glukozydów)

2.     Rf = 0.25   ÷   0.29 dla aglikonów i odpowiadające im wzorce  Rf       =      0.26       ÷   0.28 (wzorce aglikonów)

W drugim kierunku dwukierunkowej chromatografii cienkowarstwowej stwierdzono następujące zestawienie plamek:

1        plamka; Rf = 0.25 ÷ 0.29

2        plamka; Rf = 0.35 ÷ 0.39

3        plamka; Rf = 0.52 ÷ 0.56

pokrywające się częściowo z plamkami wzorca:

1.     Rf = 0.27 ÷ 0.28 (wzorzec aglikonu apigeniny)

2.     Rf = 0.52 ÷ 0.56 (wzorzec 7-glukozydu apigeniny)

3.     Rf = 0.26 (wzorzec aglikonu luteoliny)

4.     Rf = 0.52 (wzorzec 7-glukozydu luteoliny)

Występowanie flawonoidów w korzeniu lukrecji w formie aglikonów
i glikozydów jest korzystne, ze względu na lepszą ich biodostępność (membramy białkowo-lipidowe) i dystrybucję (krew i osocze) w organizmie. W korzeniu lukrecji oznaczono również zawartość wilgoci metodą suszarkową w temp. 105˚C, w celu przeliczenia poziomu oznaczanych składników na suchą masę. Średnia zawartość wilgoci w korzeniu lukrecji wynosiła: 8.24 g (91.76 g s.m.).
Ponadto oznaczono azot ogólny, poziom związków azotowych rozpuszczalnych i nierozpuszczalnych w wodzie, całkowitą zawartość węglowodanów, „tłuszczu surowego” oraz zawartość metali (żelaza, miedzi, manganu, cynku, wapnia, magnezu i kadmu).

Zawartość azotu ogólnego oznaczanego metodą Kjeldahla kształowała się w granicach 1.94 ÷ 2.25 g/100 g s.m.

Azot związków niebiałkowych rozpuszczalnych w wodzie oznaczany wg Biełozierskiego i Proskuriakowa wynosił średnio 0.53 g/100 g s.m. Nie stwierdzono natomiast w surowcu azotowych związków niebiałkowych nierozpuszczalnych w wodzie (chityny).

Zawartość „tłuszczu surowego” oznaczonego metodą Soxhleta wynosiła 13.36 g/100 g s.m.

Ogólna zawartość węglowodanów oznaczona po hydrolizie za pomocą metody Bertranda w korzeniu lukrecji kształtowała się w granicach 30.76 ÷ 30.81 g/100 g s.m.

Oznaczenie makro- i mikroelementów przeprowadzono po mineralizacji surowca „na sucho” w piecu muflowym, w temp. 380 – 450 ºC   W przygotowanych roztworach podstawowych oznaczano zawartość następujących składników mineralnych: wapnia, magnezu, żelaza, cynku, miedzi, manganu i kadmu.

 

Średnią zawartość metali w korzeniu lukrecji obrazuje tabela XV.

 

Tabela XV

L.p.

Oznaczany metal

Średnia zawartość metalu

1.

wapń

4.074 g/100 g s.m.

2.

magnez

1.190 g/100 g s.m.

3.

żelaza

41.503 mg/100 g s.m.

4.

cynk

9.091 mg/100 g s.m.

5.

miedzi

6.182 mg/100 g s.m.

6.

manganu

5.759 mg/100 g s.m.

7.

kadm

nie zawiera

 

 

Na podstawie przeprowadzonych badań można stwierdzić, że badany korzeń lukrecji zawiera niewielkie ilości flawonoidów. Związki te jednak wykazują działanie synergistyczne z występującymi w surowcu saponinami niehemolizującymi, m.in. z glicyryzyną, która posiada właściwości przeciwzapalne. Korzeń lukrecji natomiast zawiera znaczne ilości oznaczanych składników mineralnych (m. in. wapnia w postaci soli wapniowej kwasu glicyryzynowego), a więc może być dobrym źródłem mikro- i makroelementów w dziennej racji pokarmowej i żywieniu człowieka.

 

 SPIS TREŚCI


Łódz, 2002

EMAIL

MAGISTER 2000 (c)